تبلیغات
گیاهان دارویی-طب سنتی - یونجه (medicago sativa)
گیاهان دارویی-طب سنتی
وبلاگ تخصصی گیاهان دارویی و خرید و فروش گیاهان دارویی و داروهای گیاهی
به فروشگاه بزرگ گیاهان دارویی و محصولات طب سنتی شفای سبز ایران خوش آمدید

بازدید : مرتبه
تاریخ : سه شنبه 10 آبان 1390
بررسی گیاه دارویی یونجه و خواص آن و ...

                                         یونجه

نام علمی : medicago sativa

نام عمومی : Alfalfa

نام انگلیسی : Alfalfa

نام خانواده : Leguminosae ( نخود )

 

گیاهشناسی :

یونجه گیاهی است پایابه ارتفاع حداکثر 80 سانتیمتر . برگ های آن از سه برگچه ی دندانه دار تشکیل شده و گل ها درشت و بصورت خوشه های دراز و به رنگ زرد و گاهی آبی مایل به بنفش می باشند.

این گل ها شهد فراوانی دارند و مورد توجه زنبور عسل هستند. میوه ی گیاه نیام مانند به شکل داس و پیچ خورده می باشد. یونجه خودرو است و در مناطق معتدل آسیا و شمال آفریقا می روید ؛ ولی به علت استفاده ی زیاد ، بخصوص بعنوان غذای دام ، امروزه در بیشتر نقاط جهان کشت می شود. یونجه در ایران از قدیم مورد استفاده بوده و در بیشتر مناطق کشت می گردد.

 

تاریخچه :

یونجه همیشه نقش مهمی در علوفه ی دام داشته است. احتمالاً برای اولین بار در آسیای جنوب شرقی از آن استفاده می شده است. عرب ها که یونجه را به اسب های خود می دادند معتقد بودند آنها را چابک و قوی می کند و آن را ال – فال – فا یعنی ( پدر همه ی غذاها )می نامیدند . بر طبق داستان های نقل شده از کاربرد های پزشکی یونجه ، برگ هایاین گیاه مدر و برای درمان ناراحتی های کلیه ، مثانه و پروستات مفید است.

فراورده های بدست آمده از برگ یونجه بدلیل خاصیت ضد آرتروز ، ضد دیابت ، ضد آسم و درمان سوء‌هاضمه  مشتریان زیادی را به خود جلب کرده است. عصاره ی یونجه در مواد پخته شده ، نوشابه ها و غذاهای آماده بکار می رود و گیاه از جهت کلروفیل و کاروتن موجود در آن یک منبع تجاری به حساب می آید.

 

ترکیبات مهم :

برگ های یونجه سرشار از مواد پروتئینی ، کلسیم و نیز بعضی از مواد معدنی ، کاروتن ، ویتامین های E و K و چند ویتامین محلول در آب هستند.

بنظر می رسد در این گیاه و جوانه های آن یک فراکشن حاوی ساپونین استروئیدی موجب کاهش کلسترول و همولیز گلبول های قرمز باشد.

دانه های یونجه حاوی مواد سمی اسید آمینه ال – کاناوانین ( نوعی آنالوگ آرژنین ) است. جوانه ی بعضی یونجه های کاشتنی تا 13 گرم بر کیلوگرم ( وزن خشک یونجه ) کاناوانین دارد. این ماده در یونجه ی رسیده به مراتب کاهش می یابد. در دانه ی یونجه همچنین دو آلکالوئید به نام های استاکیدرین و هومواستاکیدرین وجود دارد که قاعده آور و شیرافزا می باشند.

دانه ها حاوی تا 11 درصد روغن خشک شونده هستند که در نقاشی و وارنیش مورد استفاده قرار میگیرند. بیشترترکیبات یونجه به خوبی شناسایی شده اند و پودر برگ بصورت قرص و کپسول و یا فرآورده های دیگر ، بعناون مکمل غذایی استفاده ی زیادی دارد.

شاخه های نورسته ی یونجه  حاوی حدود 83 درصد آب ،‌درصد پروتئین ، 4 درصد چربی ، 5/9 درصد کربوهیدرات ، 3 درصد فیبر و املاحی از جمله کلسیم 12 میلی گرم درصد ، فسفر 51 میلی گرم درصد و آهن 5/5 میلی گرم درصد هستند. ویتامین های یونجه عبارتند از : ویتامین A ، ویتامین C ، ریبوفلاوین ، نیاسین و تیامین . خاکستر تام یونجه حدود 5/1 درصد است.

 

داروشناختی و اثرات مهم :

آزمایش های خارج از بدن نشان داده اند ساپونین های یونجه همولیز کننده ی گلبول های قرمز هستند.

چندین مطالعه نشان داده است که مصرف یونجه در حیوانات باعث کاهش جذب کلسترول و کاهش تصلب شرائین می شود. تحقیقات دیگری در خارج  از بدن حاکی از آن است که الیاف ( فیبر ) و ساپونین های گیاه یونجه به مقدار قابل توجهی به کلسترول می چسبند.

فرآورده ای به نام کستاید در آمریکا تهیه شده که حاوی 900 میلی گرم عصاره ی یونجه و 100 میلی گرم اسید سیتریک است. سازندگان ادعا می کنند این فرآورده ، کلسترول موجود در معده را قبل از اینکه به کبد برسد ، خنثی می کند. در این صورت بدون عوارض جانبی از بدن خارج می شود. همچنین هیچ مدرک علمی مبنی بر اینکه کاناوانین میزان کلسترول را تغییر دهد وجود ندارد.

 

طریقه و میزان مصرف :

1 تا 2 قاشق غذا خوری برگ خشک ( معادل 5 تا 10 گرم ) گیاه را می توان در یک لیوان آب حل و تا سه نوبت در روز مصرف کرد.

تنتور : هر نوبت 5 تا 10 میلی لیتر تنتور و تا سه نوبت در روز

کپسول : کپسول های 370 میلی گرمی تا سه بار در روز. کپسول های 500 میلی گرمی 1 تا 2 بار در روز. کپسول یونجه برای افزایش وزن توصیه می شود.

 

تداخل دارویی :

ویتامین K موجود در یونجه ممکن است با مواد ضد انعقاد مانند وارفارین تداخل کند و مدت زمان پروترومبین را کاهش دهد و بهمین دلیل عمل افزایش قدرت دفاعی بدن توسط کورتیکواستروئید ها و سیکلوسپرین ها را تحت تاثیر قرار دهد ؛ لذا توصیه می شود افرادی که نقص ایمنی دارند و همچنین خردسالان ، در مصرف آن احتیاط کنند.

 

عوارض جانبی :

مصرف یونجه در بعضی از نوزادان ممکن است باعث مشکلات پوستی ، مشکلات روده ای – معده ای و بالا  رفتن اورات سرم شود.

مصرف در دوران شیردهی و بارداری :

توصیه می شود دانه های یونجه در این دوران مصرف نشود.

 

مهم ترین اثرات گزارش  شده :

سقط کننده ، ضد تصلب شرائین ، ضد میکروب ، ضد التهاب ، ضد تب ، ضد آسکوربوت ، ضد اسپاسم ، صفرا آور ، مسهل ، هضم کننده ، ادرار آور ، تهوع آور ، قاعده آور ، استروژنیک ، سیانوژنیک ، قارچ کش ، همولیز کننده ، منعقد کننده ی خون ، کاهش دهنده ی کلسترول ، کاهش دهنده ی قند خون ، شیرافزا ، محرک ، تقویت کننده ی معده و بدن.

 

نکات قابل توجه :

1- با توجه به وجود اسید آمینه ی کاناوانین در دانه ها ، خوردن آن ممکن است باعث مسمومیت و عوارض دیگر شود.

2- به علت وجود دو آلکالوئید استاکیدرین و همواستاکیدرین بخصوص در دانه ها ، مصرف زیاد یونجه و یا دانه ی آن ممکن است باعث خونریزی و یا ازدیاد شیر در زنان شود.

3- آلودگی مربوط به گیاه یونجه و یا دانه ی گرده ی آن می تواند در موارد معدودی ایجاد عارضه کند.

4- فرآورده های یونجه به خاطر املاح معدنی ، ویتامین ها و مواد مغذی پروتئینی آن ، بعنوان مکمل غذایی مصرف زیادی در جهان دارند.

5- در قسمت هایی از چین و روسیه از برگ های نازک یونجه مانند سبزی خوراکی استفاده می کنند ؛ بنابراین به شرط ضدعفونی کردن ، مصرف مداوم آن بلامانع است.

6 -در صورت تمایل به مصرف این گیاه توصیه می شود از جوانه و دانه ی آن استفاده نشود.

7- از نظر تجربی در گذشته برای استفاده ی خوراکی از دومین چیدن به بعد جهت انسان استفاده می نمودند ، دلیل آن احتمالاً مربوط به درصد بالاتری از مواد ناسازگار با انسان در چیدن اول است.

8-برای اطمینان از اثر بخشی یونجه بهتر است از فرآورده های استاندارد آن ‌که بطور صنعتی تهیه می شوند استفاده گردد.

9- کاشت یونجه یکی از بهترین روش های جلوگیری از فقر خاک و کاشت بعدی محصولاتی  چون سیب زمینی ، برنج ، خیار سبز ، کاهو ، گوجه فرنگی ، ذرت ،‌سیب و پرتغال است.

10- عصاره ی یونجه در مواد پختنی ، کیک ، مواد فریز شدنی ،لاتین ها ، للیکور ها و گوشت استفاده می شود. این گیاه یکی از منابع غنی کلروفیل و کاروتن است.

11- از الیاف یونجه در صنعت تهیه ی کاغذ استفاده می شود.

 




طبقه بندی: گیاه شناسی و خواص گیاهان دارویی،  گیاهان دارویی، 
برچسب ها: یونجه، medicago sativa، Alfalfa، Leguminosae، گیاهشناسی، تاریخچه، ترکیبات شیمیایی، داروشناختی، خواص دارویی، خواص درمان، گیاهان دارویی، طریقه مصرف، میزان مصرف، تداخل دارویی، عوارض جانبی، مهمترین خواص، نکات مهم،
ارسال توسط علی محمدی
آرشیو مطالب
نظر سنجی
از مطالب exsirplantsراضی بودید؟





پیوند های روزانه